Beeld: Ingrid Moesan
Ik feliciteer de Nazaten van de Javaanse Immigranten met 133 jaar Jawa Suriname. Ik durf de Inheemsen niet te feliciteren met de dag. Ik zit natuurlijk in een groot dilemma daarover, gezien de huidige situatie, hun status en hun grondenrechten die nog steeds niet zijn erkend (!). Ik vind het ronduit vreselijk wat we met onze eerste bewoners doen van dit land, waar we zogenaamd ‘liefde’ voor hebben. De president was aanwezig bij de openingsceremonie van 133 Jawa Suriname in Sana Budaya en mn gevoelens waren niet prettig bij zijn ‘aardige’ speech.
Het waren gemengde gevoelens. Een minister van onderwijs die alleen maar fouten maakte van zijn voorleesblaadje. Hij had de tekst duidelijk niet zelf geschreven. Als redacteur hoor ik deze dingen. 130 jaar Jawa zei hij, VHIJ i.p.v. VHJI, verkeerde namen bij verkeerde begrippen. Nee, bij dit soort evenementen moet je gewoon het publiek toespreken. Het publiek zat overigens te grinniken en te mompelen. Ik kan me niet voorstellen dat een minister speecht vanaf een blaadje. Maar goed!
En natuurlijk vraag ik mezelf af wat de grens is tussen je ‘Heritage’ koesteren en etnisch profileren. Kun je dat überhaupt? Ik weet het niet. Die gedachte zit al jaren in mijn hoofd en ik ben er nog niet uit…Wat dragen dit soort nationale dagen bij aan natievorming? Het is zeker goed om alles in kaart te brengen, de geschiedenis vanaf het eigen perspectief te schrijven en die ook te conserveren. Ik heb samen met m’n team in de redactie gezeten van de essaybundel, “133 Jawa Suriname, een verzameling essays over het leven van Javanen in Suriname” (redigeren, correctie en vormgeving) en heb gedurende het proces veel geleerd over de cultuur waar ik als Surinamer nog niet van op de hoogte was. Ik heb pas kennis leren maken met de Javaanse cultuur toen ik in 2014 als citywriter in Jakarta was. Erg he. Een student van het Erasmus instituut aan de Universitas Indonesia stelde mij de vraag hoe Javanen zich na de immigratie hadden ontwikkeld in Suriname. Ik stond er met een mond vol tanden. Ja echt. Het verhaal dat er kerken naast moskeeën zijn etc was bijna het enige waar je over sprak als je in het buitenland was. Nu praten we de president na ‘bromkidyari’… Die vraag is mij bijgebleven en ik denk dat ik met het werken met de samenstellers (Rita Tjien Fooh en Stanley Sidoel) aan deze bundel, wel antwoord heb gehad. Een beetje dan, want dingen als identiteit, de Surinaamse identiteit, zijn moeilijke dingen om over na te denken. Althans, je moet een uitgesproken visie hebben over de thematiek, en dan nog die proberen te verwoorden op papier. It’s not easy! Ik maakte mij er tot 2014 ook schuldig aan door Javanen alleen te associeren met hun lekkere cuisine! Ik lieg er niet om. Ik heb de vraag niet kunnen beantwoorden van die student maar mocht ik er weer gaan naar Indonesië, zou ik dat nu zeker kunnen. De waardering is groot voor menig Javaan. Evenzo voor de inheemsen. Diep diep respect.
Maar dat is wat ik vandaag een beetje kwijt wil.
Komt nog bij dat mijn grootmoeder 14 jaar terug op precies deze dag haar ogen sloot in het AZP. 9 augustus heeft dus meer dan 1 diepe impressie op mij. Rust in vrede Oma.
Maak er een bezinningsvolle dag van. Ik moet nog overwegen of ik naar de Pasar Malam ga om te snuiven in die lekkere hebbedingetjes…batik, saté enz. Maar ik moet ook een manuscript hier van feedback voorzien. Ik ga even nog nadenken.
GOEDEMORGEN en maak er vooral een bezinningsvolle dag van.
Ruth
